ISSN: 1300-7734 İndekslendiği Dizinler: Index Copernicus Dil: Türkçe, İngilizce
|
|
|
Oral Kaviteye Uygulanan Ilaç Taşıyıcı Sistemler
Alper AKTAŞ,aBahadır GİRAYa
aAğız Diş Çene Hastalıkları ve Cerrahisi AD, Hacettepe Üniversitesi
Dişhekimliği Fakültesi, Ankara Oral kaviteyi örten mukoza üzerinde ilaç uygulaması farmasötik teknoloji alanında ilgi çeken bir konudur. Bu amaçla en basit sulu çözeltilerden adeziv tabletlere kadar pek çok sistem araştırılmış ve geliştirilmiştir. Kontrollü salım formüllerinde oral kavitede ilacın uzun süre aktif konsantrasyonda bulunması önemli bir özelliktir. Konvansiyonel yollara oranla oral mukozadan ilaç uygulanması hem sistemik hem de lokal etki sağlanabilmesi açısından daha üstün özelliklere sahiptir. Oral kavitede lokal ilaç taşıyıcı sistemlerin kullanılmasının bazı zorlukları da vardır. Yüzey alan ve geçirgenliğin bağırsak, rektum ve vajinaya oranla daha az olması, ilacın tadının önemi ve uygulamanın beslenme fonksiyonlarından etkilenmesi önemli dezavantajlarıdır. Adeziv olmayan sistemlerde ilacın tükürük içine salınarak yutma sonucu oral kaviteden hızla uzaklaşması, oral kavitedeki ilaç konsantrasyonunun sürekli olarak salınan tükürükle seyrelerek azalması, ilacın fizyolojik çevreden korunamaması gibi dezavantajları vardır. İlacın daha uzun süre ağız içerisinde tutularak uzun süreli etki elde etmeye yönelik çalışmaların artmasıyla adeziv sistemler araştırılmakta ve kullanılmaktadır. Kontrollü salımlı ilaç sistemi oluştururken en çok hidrofilik ve termoplastik polimerler ve hidrojeller kullanılmaktadır. Birçok adeziv ilaç taşıyıcı sistem vardır. Adeziv tabletler, film ve yamalar, yarı katı preparatlar ve tozlar bunlara örnektir. Bu formlar ile ilgili çok başarılı çalışmalar derlemede sunulmuştur. Uygulama kolaylığı ve hasta uyumunun yüksek olduğu adeziv preparatların daha etkin kullanılması ile oral kavitede uygulanacak ilaçlardan sistemik ve lokal olarak çok daha başarılı tedavi sonuçları alınacaktır. Teknolojik gelişme ile birlikte önemi artacak bu konu hakkında derleme sunulmuştur.Anahtar Kelimeler: Oral kavite, ilaç taşıyıcı sistem, adhezivler, farmasötik teknolojiTurkiye Klinikleri J Dental Sci 2009;15(2):109-17
|
|
|
|
|